Nacionalni Park Tara

Planina Tara nalazi se u zapadnom delu Srbije. Severozapadni deo planine oivičen je kanjonom reke Drine, a ogranci planine se spuštaju ka kremanskoj dolini i dolini reke Đetinje, gde se oslanja na organke Zlatibora. Tara spada u skupnu Starovlaških planina, a sastoji se od tri predeone celine. Planina Tara je duga oko 50 km, a široka oko 20 km. Prosečna namorska visina kreće se oko 1 200 metara. Ukupna površina Tare je 183 kvadratna klometra. Najviši vrh planine je Kozji rid, koji dostiže visinu od 1 591 metar. Tara je jedna od najlepših planina u Srbiji. Odlikuje je živopisan pejzaž, guste četinarske i listopadne šume, pašnjaci i mirisne livade. Područje Tare je 1981 . godine proglašeno za Nacionalni park Tara, sa ciljem očuvanja retkih biljnih i životinjskih vrsta i njihovih zajednica.

Nacionalni Park Tara

acionalni park Tara zauzima veći deo površine planine Tara nacionalni park se prostire na površini od 19 175 hektara, na prosečnoj nadmorskoj visini od 1 200 metara. Razlozi za proglašenje Nacionalnim parkom su : očuvani šumski kompleksi, prisustvo Pančićeve omorike, kao i velika raznovrsnost biljnog i životinjskog sveta. Granice Nacionalnog parka nalaze se na teritoriji opštine Bajina Bašta, u deset kakastarskih opština. To su Jagoštica, Rastište, Zaovine, Konjska reka, Perućac, Beserovina, Zaugline, Rača, Mala reka i Solotuša. Šire područje oko Nacionalnog parka predstavlja njegovu zaštitnu zonu čija površina iznosi 37 584 hektara.

Biljni svet Nacionalnog parka Tara je veoma bogat i raznovrstan. Tara je poznata kao refugijalni masiv, odnosno pribežište u kome su opstale mnoge reliktne i retke vrste biljaka. Na širem području parka raste preko 1 100 vrsta biljaka, što čini gotovo trećinu flore Srbije. Zaštitni simbol tare je jedinstvena vrsta, „ carica svih endemita “, Pančićeva omorika. Osim toga, na Tari je otkriveno 96 vrsta lišajeva, 171 vrsta mahovina, 30 vrsta paprati, 7 vrsta golosemenica, kao i 950 vrsta skrivenosemenica.

Vegetacija na Tari se može podeliti šumsku i livadsku. Šumska vegetacija se deli na lišćarske, lišćarsko – četinarske i četinarske biljne zajednice.

Taru sačinjavaju nepregledna šumska prostranstva. Ovo je jedna od najšumovitijih planina u Evropi. Preko 75 % površine Tare čine šume. Najrasprostranjenija je mešovita šumska zajednica smrče, jele i bukve. Ove vrste zauzimaju preko 80 % pošumljene površine Tare. Najzastupljenija šumska vrsta na području parka je jela. Naročito interesantna je jedinstvena reliktna šumska zajednica Pančićeve omorike.

Endemične vrste biljaka su obeležje Nacionalnog parka Tara. Do sada je zabeleženo 30 endemičnih vrsta. Najpoznatija je Pančićeva omorika. Osim nje, zastupljene su i derventanski različak, pčelija trava, jugoslovenski zvončić, monaški pupavac …

Na području Nacionalnog parka Tara živi veliki broj različitih vrsta životinja. Od bezkičmenjaka je najpoznatija grupa dnevnih leptira. Do sada je otkriveno ček 138 vrsta dnevnih leptira. Simbol beskičmenjaka Tare je endemorelikt Pančićev skakavac, vrsta koja je uspela da preživi ledeno doba. Takođe, Nacionalni park naseljavaju brojne vrste kičmenjeka, počev od riba, vodozemaca i gmizavaca, ptica, pa sve do sisara. Na području parka borave 53 vrste sisara, 135 vrsta ptica, 12 vrsta gmizavaca, 13 vrsta vodozemaca i 19 vrsta riba. Neistraženi deo čine slepi miševi. Pretpostavlja se da na Tari boravi 12 vrsta ove grupe. Zveri su najinteresantnija vrsta životinja na Tari. Ovde borave mrki medved, vuk, divlja mačka, kuna zlatica, ris i belica. Takođe, na Tari se može videti I vidra. Od 135 vrsta ptica, čak 122 vrste su gnezdarice. Nacionalni park Tara se nalazi na listi međunarodno značajnih područja za očuvanje ptica Evrope. Naročitu vrednost imaju retke vrste ptica, kao što su : suri orao, sivi soko, orao zmijar. Ponekad se na Tari može videti beloglavi sup. Od 13 vrsta vodozemaca najinteresentniji su šareni daždevnjak I mali mrmoljak. Od gmizavaca se ističe živorodni gušter. Autohtona vrsta ribe na Tari je potočna pastrmka. Osim nje, ovde borave skobalj, ukljeva, klen, kao I potočna mrena.

Nacionalni Park Tara

Nacionalni park poseduje veoma bogato kulturno – istorijsko nasleđe.

Najznačajniji I najpoznatiji spomenik culture na Tari je manastir Rača. Nalazi se u istoimenom selu, 6 km zapadno od Bajine Bašte. Ovo zdanje je u trinestom veku podigao srpski kralj Dragutin. Obzirom da je u nekoliko navrata rušen, svoj današnji izgled dobio je 1826 . godine. Za Raču se vezuje čuvena Račanska prepisivačka škola. Ovde se tokom Drugog svetskog rata čuvalo Miroslavljevo jevanđelje.

Etno – domaćinstvo na Kaluđerskim Barama je lokacija na kojoj se nalaze autentični tradicionalni objekti koji su se nekada nalazili u selu Zaovine. Do premeštanja objeketa došlo je sredinom osamdesetih godina. Ovde se može videti tradicionalno seosko domaćinstvo starovlaškog tipa s kraja devetnaestog I početka dvadesetog veka.

Centar sela Rastište – Sedaljka je jedna od retkih očuvanih seoskih celina. Ovu celinu čini nekoliko vrednih objekata s početka dvadesetog veka. To su zdanja poput stare kafane, Mesne kancelarije, kuće I pomoće zgrade u domaćinstvu Dragana Đukića, kao I stara I nova crkva.

Arheološko nalazište “ Mramorje ” , Perućac, nalazi se na desnoj obali reke Drine, u blizini reke Vrelo I njenog vodopada. Lokalitet je poznat po nekropoli sa 70 stećaka. Stećci nisu dekorisani I nemaju natpise, a najstariji potiču iz četrnaestog I petnaestog veka. Ovaj lokalitet se smatra za jednu od najznačajnijih I najočuvanijih nekropola na teritoriji Srbije. Zaštićen je kao spomenik culture od izuzetnog značaja.

Lokalitet “ Grčko groblje” – Uroševina, Rastište, je jedan od najznačajnijih lokaliteta u Srbiji. Reč je o nekropoli sa oko 40 spomenika. Ovde se mogu videti stećci tipa ploče, slemenika I spomenika. Osim toga, na lokalitetu se nalaze dve retka oblika stećka, dvostruki slemenik I kombinovani spomenik sanduk.

Lokalitet “ Gradina ” se nalazi na vrhu brda koje dominira klisurom Rače I njenom okolinom. Ovde se nalaze ostaci nepoznatog utvrđenja, unutar koga su otkriveni ostaci ranovizantijske crkve I jedan grob. Pretpostavlja se da utvrđenje potiče iz šestog ili sedmog veka.

Lokalitet “ Skit Sv. Đorđa “ nalazi se oko 2 km nizvodno od manastira Rača, na desnoj obali reke Rače. Lokalitet potiče iz šesnaestog I sedamnaestog veka. Istraživanja ukazuju da je u pitanju dvor ili manastirski konak sa ostacima monaških ćelija. Sredinom šesnaestog veka se u turskim spisima pominje manastir na Laništu.

Lokalitet “ Solotnik – Kulina “se nalazi na istočnoj strani Nacionalnog parka Tara, na steni pored sela Solotuša. Ovo je zamak iz petnaestog veka. Dvor u zamku nije završen, jer su ga osvojile Osmanlije. Svi branitelji su izginuli ili odvedeni u roblje. Ovo impozantno građevinsko delo ima dimenzije 20 x 30 metara. Neki očuvani delovi zida prelaze visinu od 4 metra.

Memorijalni spomenik “ Borovo brdo “ se nalazi u Račanskoj Šljivovici, na oko 4 km od centra Kaluđerskih Bara. Ovde je trećeg avgusta 1941 . godine formirana partizanska Račanska četa, čiji je komandant bio Dušan Jerković.

U blizini Tare, na Mokroj Gori, nalazi se čuvena Šarganska osmica, na kojoj se saobraća voz Nostalgija. Ovo je najatraktivnija turističko – muzejska železnica u Evropi I jedinstveno remek delo graditeljstva. Na Mokroj Gori se nalazi I Drvengrad, koji je podigao čuveni srpski reditelj Emir Kusturica.

Selo Kremna je poznato po čuvenoj proročkoj porodici Tarabić . Od Tarabića, Miloša I Mitra, sačuvano je Kremansko proročanstvo. Danas se u Kremni nalazi spomen dom ovih proroka.

Tara ima dobro razvijen zimski turizam. Na Tari se nalazi nekoliko skijališta, a to su Beli bor, Nagramak, Šljivovica i Mitrovac. Beli bor se nalazi pored istoimenog hotela, raspolaže sa dve staze I dva ski lifta. Staze su dužine 80 I 380 metara. Nagramak se nalazi u selu Sekulica, na nadmorskoj visini od 1 300 metara. Poseduje stazu crvene kategorija dužine 860 metara. Ovde je omogućeno I noćno skijanje. Šljivovica poseduje terena za iskusnije skijaše. Mitrovac poseduje tri lagane staze, od kojih je najduža 250 metara. Druge dve su dužine 50 I 100 metara, a sve tri su opremljene babi ski liftovima.

Nacionalni park je simbol prelepe prirode, kulturno – istorijskog nasleđa, I nezaboravne zabave. Stoga ne čudi što je Tara jedna od najatraktivnijih destinacija u Srbiji.

Preuzeto sa: Turizamusrbiji

Ostavite odgovor

Vaša adresa e-pošte neće biti objavljena. Neophodna polja su označena *